Hoofdstuk 014 min lezen
De kloof gaat open.
Wachten tot AI is uitgekristalliseerd voelt als de voorzichtige keuze. Ik denk dat het de dure is, en dat de rekening in één keer komt.
Snellere bureaus, hetzelfde proces
De CTO van een bedrijf van zo’n honderd mensen vertelde me dat ze al in de eerste maand dat ze het maten op 100% AI-gebruik zaten. Iedereen had een licentie, en iedereen gebruikte hem.
Toen vroeg ik wat er was veranderd. Hij dacht even na. E-mails waren sneller geschreven. Presentaties ook. Hij had 38 licenties voor één tool gekocht en kon me niet zeggen of acht mensen ze gebruikten of dertig.
Een versie hiervan hoor ik in bijna elk eerste gesprek. AI kwam binnen per persoon. Mensen werden sneller aan hun eigen bureau, en het werk tussen hen bleef precies zoals het was: de overdrachten, de controles, het overtypen van het ene systeem naar het andere.
Niemand besluit om te wachten
Niemand besluit om niets te doen. Ze besluiten om er na de zomer nog eens naar te kijken. Eerst is er een reorganisatie, of een nieuw systeem, of een privacytoets die af moet. Elke reden is redelijk. Samen zijn ze een paar maanden een jaar.
Intussen gaat het werk met de hand door. Bij een onderhoudsbedrijf met ploegen op meer dan tien locaties geven de voormannen de uren van de week door met een foto van een whiteboard in de kantine, of met een spreadsheet waar een van hen tot een uur aan zit. Daarna typt iemand op kantoor elke regel over in de boekhouding. Elke week.
Iedereen bij dat bedrijf gebruikt af en toe ChatGPT. Het whiteboard wordt nog steeds met de hand overgetypt.
De kloof gaat in één keer open
Dit is wat de organisaties die begonnen zijn, hebben ontdekt. Het eerste proces is het moeilijkste. Je moet opschrijven hoe het werk loopt, leren hoe je AI test op werk uit de praktijk, en afspreken wie waarvan eigenaar is. Het tweede gaat sneller, want die basis ligt er dan. Het derde ook.
Bij een softwarebedrijf dat we spraken had één team de manier waarop het zijn werk oplevert rond AI herbouwd, grotendeels op eigen houtje. De andere teams gebruikten het nog om e-mails te herschrijven. Zelfde bedrijf, zelfde tools, zelfde jaar. Stel je dat verschil nu voor tussen jou en een concurrent.
Daarom groeit de kloof niet in een rechte lijn. Een tijd lang zie je niets. Dan zie je het overal tegelijk: in reactietijden, in prijzen, in wie de aanbesteding wint.
Wachten stuurt nooit een factuur
Wachten voelt veilig omdat het niets kost dat je kunt aanwijzen. De uren die opgaan aan handwerk zitten in salarissen die toch worden betaald. Ze staan op niemands budget. Er gaat niets stuk, dus er wordt niets gemeld.
Als ik één ding mocht veranderen aan hoe organisaties over AI beslissen, dan dit: zet een getal op wachten. Tel de uren die één proces elke week met de hand kost, en zet dat getal bovenaan de pagina, elke keer dat iemand voorstelt om er na de zomer nog eens naar te kijken.
Herbouw één proces, desnoods slecht
Ik heb liever één proces dat in maart onvolmaakt is herbouwd dan een perfecte AI-strategie in december. Het eerste leert je hoe je organisatie werkt. Het tweede leert je hoe je een strategie schrijft.
Kies het proces waar iedereen over klaagt. Schrijf op hoe het vandaag loopt. Herbouw het zo dat AI de herhalende stappen doet en een mens de beslissingen houdt. Doe daarna het volgende. De organisaties die over twee jaar moeilijk in te halen zijn, doen dit nu, in stilte, proces voor proces.
Vragen
Wat teams vragen als ze vergelijken.
Wat vraagt een audit van ons?
Heel weinig. Je directie bepaalt het doel in één gesprek en elk team praat met Stephen, onze AI-interviewer, via spraak of chat wanneer het uitkomt. Twee weken later zie je welke processen het meest kosten.
Wat als de audit laat zien dat AI niet het antwoord is?
Dan zeggen we dat. Je houdt het overzicht van je organisatie, elk feit met zijn bron, en de rangschikking van je processen in uren, om te gebruiken zoals jij wilt.
Kunnen we klein beginnen?
Zo begint elke samenwerking: één audit, een vaste prijs op papier en één herbouwde workflow. Over meer beslis je pas als je het hebt zien werken.